Alerjik Rinit ve Ürtiker Tedavisine Pediatrik Yaklaşım Sunumu

Alerjik Rinit ve Ürtiker Tedavisine Pediatrik Yaklaşım

ALERJİK RİNİT

Alerjik rinit ARIA sınıflaması

İntermittan

-Haftada 4’ten az

         VEYA

-1 aydan az sürer

Persistan

 –Haftada 4’ten fazla

            VE

-1 aydan uzun sürer (Yılda)

Hafif

-Uyku normal

-Günlük aktiviteler normal

-İş-okulda sorun yok

-Ağır semptom yok

Orta-ağır

  -Uykuda sorun

-Günlük aktivitelerde sorun

-İş-okulda sorun

-Ağır semptomlar var

      (Bir veya fazlası)

Tedavi edilmemiş hastalarda

ALERJİK RİNİTTE TEDAVİ

Hapşırma    Nezle          Burun         Burun       göz

      tıkanması       kaşıntı       semptomları

H1-antihistaminikler

oral    +++       +++       0 / +             +++       ++

intranasal         ++  +++                    ++       0

 

Kortikosteroidler          +++    +++        ++              ++       +

Kromonlar

  intranasal      +  +          +            +       0

 

Dekonjestanlar

intranasal             0  0  ++             0  0

oral            0    0                 0    0

Anti-kolinerjikler          0  +++         0          0  0

Anti-lökotirienler      0  +  ++             0       ++

Basamak tedavisi

Hafif intermittan semptomlar

  • Oral H1 antihistaminikler
  • intranasal H1 antihistaminikler
  • Ve/veya dekonjestanlar

Orta-ciddi intermittan

  • Oral veya intranasal H1 antihistaminikler
  • Ve/veya dekonjestanlar
  • İntranasal kortikosteroidler
  • (Kromonlar)

Orta-ciddi persistan

  • İntranasal kortikosteroidler

KORUNMA

Uygun

  • Halılar
  • Deri mobilyalar
  • Toz tutan eşyalar
  • Yüksek vakumlu elektrik süpürgeleri, çift kese
  • Kolay yıkanabilen perdeler
  • Tüylü veya bez oyuncaklar

Kedi ve köpek

Hamam Böceği

  • Nem miktarı
  • Binadaki çatlaklar
  • Besinler
  • Kimyasal ilaçlar

Ev içi küfler

  • Nem
  • Havalandırma
  • Hijyen
  • Bira, şarap, kavun ve kavuna benzer meyveler

Ev dışı alerjenler

  • Pencere açılması
  • Ventilasyon sistemi
  • Yüz maskesi
  • Gözlük

Tavsiyeler

  • Yeni kuşak antihistaminikler
  • Obstrüksiyonun ön planda olmadığı allerjik rinitlerde antihistaminikler
  • Bir antihistaminiğe cevap vermeyen diğerine cevap verebilir.
  • Burun tıkanıklığı çok fazlaysa önce 2-3 gün dekonjestan tedavi verilmelidir.
  • Antihistaminikler akşam yemeğine yakın
  • Kortikosteroidler verilme zamanları?
  • Steroidler önce yüksek doz başlanıp 1 hafta sonra doz azaltılmalıdır.

ÜRTİKERDE TEDAVİ

  • %10-20
  • Atopik hastalık olanlar= %50’si

Ürtikerin Patofizyolojisi

Besin veya katkı maddeleri

  • Yer fıstığı, buğday, fındık, deniz ürünleri, soya fasülyesi, Çeşitli koruyucu maddeler (benzoatlar, sülfitler)
  • Besin boyalarımeyvalar, süt ürünleri, çukulota
  • Tatlandırıcılar (sakkarin)
  • Domates, çilek, kabuklu deniz hayvanları mast hücrelerini doğrudan uyarabilir.

İlaç reaksiyonları

  • Penisilin (Dakika-10 gün)
  • Sefolosporinler
  • Sulfanamid
  • Analjazik
  • Sedatifler
  • Diüretikler
  • ACE inhibitörleri (1 saat ile 3 ay)
  • B blokerler
  • Hormonlar (insülin, östrojen, ACTH, BH)
  • Kas gevşeticiler
  • Aspirin ve diğer NSAİ
  • Morfin, polimiksin, vankomisin, tiamin, doksorobusin, radyokontrast maddeler doğrudan mast hücre uyarısı

-İnfeksiyonlar (özellikle viral üst solunum yolu enfeksiyonları) çok sıktır.

-Böcek ısırmaları

-Kan transfüzyonları

-Temas allerjileri (Bitki, kozmetikler, lokal ilaç, hayvanlar)

  • -İnfeksiyonlar (özellikle viral üst solunum yolu enfeksiyonları) çok sıktır

-Böcek ısırmaları

-Kan transfüzyonları

-Temas allerjileri (Bitki, kozmetikler, lokal ilaç, hayvanlar)

  • Çok sayıda helmintin ürtikerle ilişkisi açıktır.
  • Parazitik enfeksiyozlar genellikle bariz eusinofili ile ilişkilidir ve eusinofili yokluğunda düşünümemelidir.

Ürtiker ve anjiödem altta yatan sistemik hastalığın semptomlarıyla presente olabilir.

  • Sjögren’s sendromu
  • RA
  • SLE.
  • Hepsinde sedimantasyon yüksektir.

Stres

  • Kişilerin ruhsal durumları ürtiker ve anjioödem gidişini etkileyebilir.

Papuler ürtiker

  • Genç çocuklarda görülür
  • Lezyonlar böcek ısırma bölgelerinde , genelde ekstremitelerde görülür.
  • Tedavi

FİZİKSEL ÜRTİKERLER

  • Çevresel faktörler sonucu
  • Tüm ürtikerli vakaların %17’si

Soğuk ürtiker

  • Soğuğa maruz kalmayla olur
  • Tanı: Buz küp testi (5 dakika ve 10 dakika)
  • Tedavi: Siproheptadin (diğer antihistaminjkler)
  • Soğuk banyo ile dezentizasyon

Gecikmiş basınç ürtikeri

  • Basıncı takiben 4-6 saat sonra
  • Lezyonlar kaşıntıdan çok ağrılıdır.
  • 48 saate kadar sürebilir.

Tanı: Kola 5-15 kg ağırlık 10-20 dakika basınç uygulama

Tedavi: Antihistaminikler başarısız

  • Steroidler etkili (gün aşırı düşük doz)

Isı teması ürtikeri

Solar ürtiker

  • Tüm ürtikerlerin %1’i
  • Güneşe maruz kaldıktan sonra 1-3 dakika içinde (30 dakika içinde)
  • Tedavi:
  • Antihistaminikler
  • Güneş koruyucular (Etonelde %5 lik paraaminabenzoik asid, zinc oksid, titanyum oksid)
  • Cildin güneşten korunması

Dermografizm

  • En sık fiziksel ürtikerdir.
  • Toplumun %5’i
  • Çizgisel basınçla 2 mm’den kalın kızarıklık
  • Tedavi: Semptomatikse Cetirizin,difenhidramin ilk seçenektir (diğer antihistaminikler seçilebilir)

Suya bağlı ürtiker

  • Çok nadir
  • Suyla temasla
  • Kolinerjik ürtikerden klinik olarak ayrılamazlar
  • Epidermal antijenin suyun varlığında cilde nüfus etmesiyle
  • Tanı: Distile su veya musluk suyun kompresi (Diğer tüm formlar ekarte edildikten sonra)
  • Tedavi: Cilt yağı, antihistaminikler

Kolinerjik ürtiker

  • Vücut ısısının artmasıyla ilişkili olan tek ürtiker tipidir
  • Karekteristik görünüm

-İgne ucu papüller

Tedavi: Hidroksizin diğerlerinden daha etkili

-Cetirizine

Egzersize bağlı anafilaksi/ürtiker

  • Egzersiz sonrası kaşıntı, kızarıklık, ödem, hışıltı, hipotansiyon
  • Lezyonlar genelde büyük (10-15 mm)
  • Ekzersiz sırasında salınan endorfinler
  • Çoğu atopiktir (2/3)
  • Antihistaminikler başarısız
  • Bazı besinlerden sonra ekzersizle gelişebilir
  • Yanlarında epinefrin ve difenhidramin bulundurmalılar

Tedavide genel prensipler

  • Neden veya ortaya çıkarılan stimulusun tedavisi veya ortadan kaldırılması

2. jenerasyon antihistaminikler

    –Setirizin, levosetirizin

    –Loratadin, desloratadin

1. jenerasyon antihistaminikler

     –Hidroksizin (0.5 mg/kg/doz) 4-6 doz/gün

Tedaviye cevapsızlarda

-Antihistaminik dozu 4 katına kadar çık

-Kısa süreli kortikosteroid (4 gün prednizon)?

-H2 antihistaminik kombinasyonu (1-5 gün)

  • Adrenalin: 1/1000’lik maks 0.3 cc ciddi akut ürtikerial anjioödemin rahatlamasını sağlayabilir.