Evcil Hayvan Alerjisi

Evcil hayvan alerjisi, hayvan kepeği (deri pulları), tükürük, idrar veya dışkıya karşı bağışıklık reaksiyonudur. (Hayvan kürkü veya tüyün kendisi bir alerjen değildir, ancak polen, toz, küf ve diğer alerjenleri yakalayabilir.) Evcil hayvan alerjisi olan bir çocuk nefesle kepeği aldığında veya tükürük veya dışkı ile temas ettiğinde, bağışıklık sistemi uyarıya geçer ve alerjene karşı savaşmak için histamin ve 40’ın üzerinde başka kimyasal salgılar.

Histamin burun ve hava yollarını iltihaplandırır ve kimyasallar aşağıdaki alerji semptomlarına neden olabilir:

  • burun akıntısı,
  • sulu gözler,
  • hapşırma ve öksürme veya hırıltılı solunum gibi astım semptomları.

Aslında, çoğu astım erken çocukluk döneminde başlar ve hayvanlar tarafından tetiklenebilir. Alerjen bebeğinizin cildi ile temas ederse, kızarıklık veya kurdeşen olabilir.

Köpekler, hamsterlar, hint domuzları ve özellikle kediler dahil her türlü hayvan, alerjik olan bir çocukta reaksiyona neden olabilir.

Evcil Hayvan Alerjisi Nasıl Anlaşılır?

Kaşıntılı, sulu gözler, döküntü, burun akıntısı, hapşırma, öksürme veya iç mekanlarda hırıltı gibi yıl boyunca (mevsimsel olarak değil) semptomlar, toz akarlarına, küf veya evcil hayvana alerjisi belirtileridir. Semptomlar, çocuğunuz hayvanla yakın temasta olmadığında bile ortaya çıkabilir, çünkü alerjen iç mekan ortamında bulunabilir. Evcil hayvanınız mı, yoksa sorun olan başka bir şey mi olduğunu öğrenmek biraz zaman alacaktır. Ne yazık ki, bebeğiniz evcil hayvanınıza evden uzaktayken tepki verebilir.

Bir test süresi için köpeğinizi veya kedinizi evden çıkarmak size çok şey söylemez, çünkü evde evcil hayvanınız olmasa bile bebeğinizin alerjilerini tetiklemek için havada yeterli evcil hayvan kepeği olabilir. Bu nedenle, bebeğinizin evcil hayvanınız olmadan daha iyi durumda olduğunu tespit etmeniz için evden uzakta uzun süre kalmanız gerekebilir.

Evcil hayvanınızın çocuğunuzun semptomlarına neden olduğunu belirlerseniz, muhtemelen köpeğinize yeni bir ev bulmanız gerekecektir. Alerji durumunu belirlemenin kesin yolu bir alerji uzmanına görünmektir.

Alerji Uzmanları Evcil Hayvan Teşhisini Nasıl Koyar?

Alerji tetikleyicilerini belirlemek için, alerji uzmanı cilt yüzeyini az miktarda sıvı alerjenle deldiği bir cilt testi yapabilir. 15-20 dakika sonra, alerji uzmanı, alerjiye işaret eden küçük sivrisinek ısırıkları gibi şişme veya kızarıklıklara bakar. Deri prick testi çok hassastır ve evcil hayvanı evinizden çıkarmanız ve kapsamlı bir temizlik yapmanız gerekip gerekmediğine karar vermenize yardımcı olmak için özel olarak eğitilmiş bir alerji uzmanı tarafından yorumlanabilir. O zaman bile, evinizdeki alerjen seviyelerinin bir fark yaratacak kadar düşmesi aylar alabilir.

Çocuğumun evcil hayvanımıza alerji olmasını engelleyebilir miyim?

Özellikle siz veya eşinizin de evcil hayvan alerjisi varsa bu mümkün olmayacaktır. O zaman çocuğunuz genetik olarak kendine bir tür alerji geliştirmeye yatkın olacaktır, ancak belki de sizinkiyle aynı türden olmayabilir.

Bir evcil hayvana sahip olmak istiyorsanız, ancak bebeğinizin alerjiye yatkın olduğundan şüpheleniyorsanız, en az 6 yaşında olana kadar beklemeyi düşünün. Alerji belirtileri daha büyük bir çocukta daha az şiddetlidir. Bir evcil hayvan alerjisi, çocuğunuz 4 veya 5 yaşındayken hırıltıya neden olabilir, örneğin 8 yaşındayken hafif bir öksürük verebilir.

Bir evcil hayvan alırsanız, çocuğunuzun hemen alerjik belirtiler göstermeyebileceğini unutmayın. Alerjik bir çocuğun yeni bir evcil hayvana yanıt olarak semptomlar geliştirmesi birkaç ay sürebilir.

Diğerlerinden daha az alerjik olan evcil hayvanlar  var mıdır?

Bazı alerji uzmanları ve veterinerler evet der; diğerleri aynı fikirde değildir. Bazı köpek ırklarının diğerlerinden daha fazla veya daha az alerjik olduğuna dair sabit bir kanıt yoktur. Birçok insan yanlışlıkla kaniş gibi kısa tüylü köpeklerin uzun tüylü ırklardan daha az alerjik olduğuna inanır. Ama reaksiyona neden olan tüy veya kürk değil, hayvanın kepeğidir. 

Kedilerin cinsleri ne olursa olsun eşit derecede alerjik oldukları konusunda genel bir uzlaşma vardır. Kedi alerjenlerinden kaçmak köpek alerjenlerine göre daha zordur – kedi kepeği köpek kepeğinden daha küçük ve yapışkandır, bu da daha uzun mesafeler havada seyahat edebileceği ve daha uzun süre bir yüzeye yapışabileceği anlamına gelir. Ve kediler her zaman kürklerini yaladıkları için, bir çocuğun başka bir alerjen olan kedi tükürüğü ile temas etme şansı yüksektir.

Hamster, gerbil ve diğer kemirgenler bile, idrar ve dışkılarına karşı alerji geliştirebilecek alerjik çocuklar için evcil hayvan olarak önerilmez. Kafese konulduklarında, bu hayvanlar kendi idrarlarına veya dışkılarına basmaktan gerçekten kaçınamazlar, bu da bir çocuğun cildiyle temas ettiklerinde reaksiyona neden olabilir.

Sürüngenler de bir çocuk için iyi bir seçim değildir, çünkü Salmonella adını verdiğimiz bir bakteri türünü  taşıyabilirler. Bu tip bakteri ciddi ishale ve dehidrasyona neden olabilir ve hatta tedavi edilmezse küçük çocuklarda ölümcül olabilir.

Bir sürüngen tercih edersiniz, aşağıdaki güvenlik ipuçlarını izleyin:

  • Hayvana dokunduktan sonra ellerinizi yıkayın.
  • Asla evcil hayvanı öpmeyin.
  • Kendi yemeğinizi sürüngenden uzakta hazırlayın.
  • Hayvanı bir kafeste, mutfaktan veya yemek odasından uzak tutun.
  • Bir yetişkin kafesi günlük olarak temizlemelidir.
  • Bazı kuşlar – özellikle papağan ve muhabbet kuşları ailesinde olanlar – ve dışkıları, aşırı duyarlılık pnömoniti (kuş düşmanı akciğeri olarak da bilinir) olarak bilinen benzersiz bir ciddi reaksiyona neden olabilir. Semptomlar yavaş ilerleyen nefes darlığı, enerji kaybı, düşük ateş, yavaş kilo alımı ve yorgunluğu içerir. ACAAI(American College of Allergy, Asthma, and Immunology)‘ye göre, hastalık akciğer dokusunu yaralayabilir ve hatta ölümcül olabilir.

Durum çok ilerlemediyse, kuşu evden çıkararak ve kapsamlı bir temizlik yaparak semptomları tersine çevirebilirsiniz. Bu durum çocuklarda son derece nadir olmasına rağmen – geçen yüzyılda ABD’de sadece 61 vaka bildirilmiştir – ölümcül olabilir, bu nedenle alerji uzmanları evde kuşları olan ebeveynlerin çocuklarını semptomlar için izlemelerini tavsiye eder.

Bebeğiniz kürklü hayvanları tolere edemiyorsa ve büyüdüğünde bir evcil hayvan istiyorsa, ilgisini balığa çekmeye çalışabilirsiniz.

Evcil hayvan alerjisi tedavisinde en iyi yolu nedir?

Çocuğunuzun verdiği reaksiyon türüne bağlıdır. Hafif bir solunum reaksiyonu için salin nazal durulama yeterli olabilir. Daha sürekli veya rahatsız edici semptomlar için, semptomlarına yardımcı olmak için uygun bir alerji ilacı reçete etmesi için alerji doktoruna danışmanız faydalı olacaktır.

Bebeğiniz bir veya iki yaşına geldiğinde, spesifik alerjenleri hedef alan alerji aşılarından yararlanabilir. Çocuğunuz rahatsız edici evcil hayvanı çıkardıktan ve ilaçları denedikten sonra bile belirtiler varsa alerji aşıları iyi bir seçenek olabilir. Örneğin, belirli kedi alerjeni FeID1’i içeren yeni alerji ekstratları vardır.

Bazı çalışmalar, çocuklarda alerji aşılarının kullanılmasının sadece acil sorun için rahatlama sağlamakla kalmayıp aynı zamanda gelecekte daha ciddi alerji semptomlarını önleyebileceğini göstermektedir. Çocuğunuzun alerji aşılarından faydalanacağını düşünüyorsanız, durumunu değerlendirebilecek ve aşıların yardımcı olup olmayacağına karar verebilecek alerji ve immünoloji diploması olan bir çocuk alerji uzmanına götürebilirsiniz.

Evcil hayvan alerjenlerine maruziyeti en aza indirmek için herhangi bir şey yapabilir miyiz?

Evcil hayvan kepeğinden kaçınmak, polen veya toz akarlarından kaçınmaktan çok daha kolay olmasına rağmen, kedi kepeği gibi bazı hayvan alerjenlerinden kaçınmak çok zor olabilir.

ACAAI aşağıdaki adımları izlemenizi öneriyor:

  • Evcil hayvanınızı her zaman yatak odalarından uzak tutun ve evdeki birkaç odayla, tercihen mutfak gibi halısız alanlarla sınırlı tutun.
  • Havadaki alerjenler bir evin basınçlı hava ısıtma ve iklimlendirme sistemi ile sirküle edilebildiğinden, tüm ev filtrelemesi havada dolaşan hayvan alerjenlerini azaltabilir. Ocağa ve klima ünitesine MERV derecesi 12 olan yüksek verimli bir medya filtresi takın. Alerjiye neden olabilecek parçacıkları gideren tüm eve hava filtresi oluşturmak için fanı açık bırakın. Evinizdeki havayı yıl boyunca temiz tutmak için filtreyi üç ayda bir (mevsimlerin değişmesiyle birlikte) değiştirin.
  • Kedi kumunu evin yaşam alanından uzağa yerleştirin.
  • Kapsamlı bir temizlik yapın. Mobilya, halı, örtü ve hatta duvarlar evcil hayvan kepeğini hapsedebilir. Halılarınızı çıkarmayı (alerjenleri altı aya kadar hapsedebilirler) ve en azından çocuğunuzun yatak odasında muşamba veya parke gibi pürüzsüz bir zemin ile değiştirmeyi düşünün. Bir çalışma, kuru toz beziyle toz almanın, alerjenleri pürüzsüz, sert bir yüzeyden uzaklaştırmanın etkili bir yolu olduğunu buldu.
  • Sadece hayvan kepeği değil, toz akarları ve hamam böceği dışkılarını da tutacak bir HEPA (yüksek enerji parçacık temizleme) filtresine sahip bir elektrikli süpürgeye alın. Kendi maruziyetinizi azaltmak için temizlik veya elektrikli süpürge kullanırken N95 dereceli bir filtre maskesi takın ve bebeğiniz odadayken asla elektrikli süpürge kullanmayın. Unutmayın, temizlerken havaya karışan parçacıkların tekrar çökmesi yaklaşık iki saat sürer.
  • Evcil hayvanlarınızı mobilyalardan uzak tutun. Hiçbir şey hayvan kepeğini döşeme kumaş gibi hapsetmez. Bu imkansızsa veya köpeğinizin veya kedinizin sınır dışı olarak belirlemek için kalbinizin elvermediği favori bir yeri varsa, o sandalyeyi veya kanepeyi kolayca yıkayabileceğiniz çıkarılabilir bir bezle örtmeyi deneyin.
  • Evcil hayvanınızı bebeğinizin yatak odasından uzak tutun. Bebeğinizin odasından halı veya ağır perdeleri çıkarmayı ve doldurulmuş hayvan koleksiyonunu sınırlandırmayı göz önünde bulundurun. En az 60° C suda haftada bir kez yatak örtülerini yıkayın. Nevresim ve yastıkları alerjen geçirmez bir kılıf ile örtün.
  • Evcil hayvanınızla oynadıktan sonra bebeğinizin kıyafetlerini değiştirin. (Hemen elbiselerini yıkamıyorsanız, ayrı bir sepete koyun.) Çocuğunuzun ellerini hemen yıkayın; aslında, eğer yaptırabilirseniz hemen banyo yaptırın. Hemen yaptıramıyorsanız, gece banyo yaptırdığınızdan emin olun ve yatmadan önce saçlarını yıkayın. Alerjenlerini yatağına taşımasını istemezsiniz.